Inventarisatie van de Spanjaardsdijk

In de gemeente Neder-Betuwe liggen twee dwarsdijken. De Betuwelinie uit 1796 en de Spanjaardsdijk uit 1590.

De Spanjaardsdijk is aangelegd tijdens de tachtigjarige oorlog. De Nederlanden kwamen toen in opstand tegen hun Spaanse landheer. De dijk had verschillende functies:

  • Verdediging tegen aanvallers vanuit het oosten door het inunderen van de Over-Betuwe.
  • Tegenhouden van vloedwater vanuit de Over-Betuwe.

De aanleg van de dijk was omstreden, mensen uit de Over-Betuwe en de Gelderse Vallei hadden de dijk aangevochten bij de Gelderse landdag. De dijk heeft twee keer dienst gedaan om vloedwater te keren, in 1595 en 1602, beide keren brak de dijk door. Bij deze doorbraken zijn drie wielen ontstaan. Na 1602 mocht de dijk niet meer gerepareerd worden en bleef hij zonder functie liggen. Tot 1850 lag de dijk ongemoeid in het landschap. In de afgelopen 150 jaar is hij vrij snel afgegraven en grotendeels verdwenen. De wielen zijn voor een gedeelte gedempt en kleiner geworden. Nu liggen er nog drie korte delen van de dijk.

Meer informatie

Het rapport Spanjaardsdijk (PDF, 3,3 mb) beschrijft de geschiedenis van de Spanjaardsdijk. Ook beschrijft het de huidige situatie en geeft het rapport adviezen voor de toekomst.

De Buitenwaaij bij Opheusden