Nieuwjaarstoespraak burgemeester A.J. Kottelenberg

tijdens de nieuwjaarsreceptie op woensdag 3 januari 2018 in het gemeentehuis in Opheusden.

Dames en heren,

Heel hartelijk welkom bij de nieuwjaarsbijeenkomst in ons gemeentehuis. Fijn dat u zo massaal bent gekomen om elkaar aan het begin van dit jaar te ontmoeten. Velen van u heb ik de hand geschud. Mocht ik iemand vergeten zijn dan ook vanaf hier een heel mooi, gezond en goed nieuwjaar. Of zoals wij het in de Achterhoek zeggen veel heil en zegen.

2017 was een mooi jaar voor onze gemeente. Ik laat u straks een terugblik zien. Maar 2018 belooft een economisch zeker zo’n mooi jaar te worden. En natuurlijk met verkiezingen voor een nieuwe gemeenteraad op 21 maart a.s., en daarna ook weer een gewijzigd college van B&W. Nieuw is in ieder geval al onze gemeentesecretaris, dhr. Gerrit Stam, die sinds 1 december jl. onze gelederen is komen versterken. Helaas moet ik u melden dat wethouder Benschop hier vanavond niet bij kan zijn.

Ik mag hier nu sinds april rondlopen en ik doe dat elke dag met veel plezier. Dit is een bijzondere gemeente, ‘en dat is het’, om met Dik Trom te spreken, én ook een prachtgemeente. Ik heb heel velen van u ontmoet en gesproken. Ik heb de warmte en de trots mogen ervaren waarmee u vertelt over wat u bezighoudt in bedrijf, vereniging, organisatie, kerk of privé. Ik heb genoten van het enthousiasme van de scholieren en hun originaliteit. Mijn vrouw Marijke en ik voelen ons nog steeds heel welkom in Neder-Betuwe en voelen ons steeds meer onderdeel van deze samenleving. Anoniem zijn we zeker niet, maar dat had ik ook niet verwacht.

Nieuwjaarsreceptie
De mooie muzikale omlijsting tijdens de nieuwjaarsreceptie werd verzorgd door Melody Percussion Corps Kunst & Vriendschap uit Opheusden.

Het gaat goed met onze gemeente Neder-Betuwe. De economie bloeit. Er zijn o.a. weer 100 woningen bijgebouwd. Hierdoor groeit onze bevolking. Hoewel het officiële aantal pas later kan worden vastgesteld, is het voorlopige aantal 23.611. De scholen groeien, de bedrijven floreren. Onze werkloosheid is laag. Er komen nog meer banen bij, zelfs zoveel dat we waarschijnlijk een permanent beroep moeten doen op werknemers elders uit Europa. De huisvesting van deze werknemers is wel een bron van zorg, die we met ondernemers, woningbouwvereniging SWB en gemeente komend jaar serieus moeten aanpakken. Ook deze arbeidskrachten verdienen een fatsoenlijke behuizing en registratie.

Het gaat goed met de gemeente Neder-Betuwe. We lijken onze financiën op orde te hebben en kunnen zelfs onze belastingen verlagen dit jaar. Neder- Betuwe is een gezonde groene plattelandsgemeente, die haar zaken op orde heeft. Dat is het mooie verhaal, een verhaal dat zeker waar is.

Het andere verhaal is dat er ook zorg is over medeburgers die het gevoel hebben dat al het goede nieuws niet voor hen geldt. Dat is soms terecht en soms onterecht. Hoe dan ook, als gemeente zullen wij nog meer dan tot nu toe moeten luisteren naar wat deze inwoners, óók onze inwoners, bezig houdt. In mijn rondgang afgelopen najaar in de dorpen is mij gebleken dat het menselijk contact, het elkaar in de ogen kijken, en de tijd nemen om écht te luisteren, soms teveel is gemist in de afgelopen jaren. Dat schept afstand tussen burger en gemeente. Iets wat we juist in een relatief kleine gemeente als de onze niet willen. Wij willen dicht bij onze burger staan. Een goed voornemen voor dit jaar om dit te intensiveren.

Onze wereld verandert snel. Dat vraagt ook een  nieuwe kijk op hoe we de democratie, het bestuur zo maken dat burgerparticipatie niet alleen een theorie is , maar ook werkelijk handen en voeten krijgt. Hoe nemen we initiatieven uit onze samenleving serieus, hoe betrekken we burgers niet alleen bij het maken van plannen, maar ook bij de uitvoering ervan. Ik ben gecharmeerd van de grote betrokkenheid van onze inwoners bij  zorg, groen, sport en cultuur, onderwijs, maar ook verkeer en veiligheid.

Ik noemde het zo-even al: in maart zijn er nieuwe verkiezingen voor de gemeenteraad. Wat geeft u als burger de nieuwe gemeenteraad mee? Wat geeft de raad het nieuwe college van burgemeester en wethouders mee? Hebben wij een plan hoe wij gezamenlijk de toekomst vorm willen geven zonder ons te laten verrassen door de waan van de dag? Hoe gaan we de kiezer nog meer betrekken bij ons bestuur, bij het samenleven in onze dorpen?

Democratie heeft betrokken burgers nodig. Geen boze, verwarde of onverschillige twitteraars. Hoe krijgen we een gemeentebestuur dat herkenbaar en aanspreekbaar is voor de inwoners, ook wanneer moeilijke keuzes gemaakt moeten worden en ingewikkelde plannen uitgevoerd moeten worden?

Nieuwjaarsreceptie

Nieuwjaarsreceptie
Daniël Doornkamp uit Opheusden zorgde voor een indrukwekkend intermezzo met 5 tot 7 ballen of 5 kegels tegelijk tijdens de nieuwjaarsreceptie in ‘zijn eigen gemeentehuis’. Deze 18-jarige jongleur won in 2017 de titel ‘Grootste circustalent van Nederland’. Op de vraag van de burgemeester waar hij dat had geleerd: “Ik heb het mijzelf geleerd.”

Hoe stimuleren we burgers het initiatief naar zich toe te trekken en niet te wachten tot de overheid met een plan komt? Ik noem een paar voorbeelden ter inspiratie: groenonderhoud, dagbesteding voor en met ouderen, exploitatie van een dorpshuis of dorpscafé, et cetera. Hoe gaan we als gemeente dergelijke initiatieven meer ondersteunen door ruimte in regels toe te staan, kennis te delen en subsidies te geven. Hoe kunnen we op die manier het gesprek met burgers aangaan en de leefbaarheid in onze dorpen bevorderen?

Afgelopen jaarwisseling ben ik met de politie op stap geweest in onze dorpen. Ik heb de politie zien acteren, de brandweer zien opereren, maar ook de jongens van het bedrijf Pauw uit Dodewaard. Groot respect voor hun aller inzet. Het is ons gelukt om er een mooi feest van te maken zonder al teveel incidenten. Graag een applaus voor hun inzet ook deze dagen. Dit keer zat Neder-Betuwe niet in het rijtje van plaatsen waar zware incidenten zijn geweest in de oudejaarsnacht. Er is schade, maar deze lijkt beperkt. Een eerste inschatting is € 5000-. Toch € 20.000 minder dan verleden jaar.

Waarom zeg ik dit? Ik heb die avond en nacht weer ervaren, dat het menselijk contact, het elkaar in de ogen kijken, maakt dat mensen elkaar respecteren en met elkaar in gesprek gaan. Wellicht moeten burgers ook onderling elkaar meer aanspreken op hun gedrag. Het is tenslotte wel onze politie en onze brandweer die deze nacht voor ons aan het werk was. Zij waren deze avond en nacht ook liever thuis geweest bij hun dierbaren.

Dat brengt mij bij een uitspraak van kerkvader Augustinus. Die zei het zo: ”Wij zijn de tijd, zoals wij zijn zo is de tijd.” Oftewel, wij maken onze samenleving zelf en daarbij heeft ieder zijn verantwoordelijkheid. Niet zij van de gemeente, niet die refo’s, niet die rooien. Nee, u en ik zijn elke dag ook verantwoordelijk voor de mensen om ons heen. Vlucht vooral niet in social media, in vrienden maken op Facebook, of in ‘ik bestel alles wel op internet.’ De goede buur is altijd nog beter dan de verre vriend. Niet wij tegenover zij, maar wij samen, hoe verschillend we ook zijn. Wij zijn samen verantwoordelijk voor onze mooie dorpen en voor deze prachtige gemeente. En alleen dan lukt het om de Betuwe in het nieuwe jaar niet alleen letterlijk, maar ook figuurlijk te laten bloeien.

En dan nog even dit verhaal met de titel: Pietje Bell, ga naar de stembus, vrij naar de column van Margreet Terpstra (de Gelderlander, red.)

Betuwenaren zijn altijd een eigenzinnig volkje geweest. We houden er niet van door volksmenners gedrild te worden en we koesteren grote sympathie voor de Pietje Bell’s van deze wereld.

Ik heb ooit eens gehoord dat als er in Nederland een dictator zou opstaan, iedereen hier met verbazing naar hem zou kijken. Niet om wat de beste man zegt, maar omdat iedereen zich aan het afvragen is: waarom staat hij daar in mijn plaats?

Tsja en die regels waar we ons aan moeten houden. Een paar regels zijn prima, vooruit dan. Er zijn tenslotte wetten nodig om te zorgen dat we geen last hebben van een ander. Maar kom, een uitzondering moet kunnen, zeker als het ons beter uitkomt. En niets geeft ons zoveel jeuk als een overheid die ons wil opleggen wat wij moeten en juist niet mogen. O ja?  Dat zullen we nog wel eens zien!

Die strijdbaarheid zie ik terug in Neder- Betuwe. Hoezo mag iets niet? We bepalen toch zeker zelf wel wat, waar en hoe we iets wel of niet doen. Daar hebben we die gemeente niet bij nodig. Verzet u tegen de gevestigde macht. Revolte in het dorp. En zo gebeuren er dingen, de gemeente uitdagend door het tóch te doen. Met alle gevolgen van dien. En dan roepend: de gemeente is ouderwets of: de gemeente is ondernemer-onvriendelijk.

Op zich kan ik burgerlijke zelfredzaamheid en zelfs burgerlijke ongehoorzaamheid wel waarderen. Maar het wordt wel chaotisch , vrees ik als alle inwoners zelf gaan bepalen aan welke - democratisch tot stand gekomen-  regels ze zich gaan houden en welke niet.

Ik raad u de koninklijke weg aan! Ik noem slechts een paar woorden: Maart Stemhokje Rood potlood.

Succes!

Uitgelicht